Kozijnen vervangen: vergunning, asbest, vleermuizen en de plaatsing
Aan de achtergevel heb je geen vergunning nodig, aan de voorgevel alleen niet als het kozijn er hetzelfde uit blijft zien. Wat verder geregeld moet zijn voor de monteurs komen.
Kozijnen in de achtergevel, of in een zijgevel die niet naar de straat is gekeerd, mag je zonder vergunning vervangen. Aan de voorkant is het alleen vergunningvrij als gewoon onderhoud, waarbij het kozijn er hetzelfde uit blijft zien. Bij een monument of in een beschermd stadsgezicht gelden strengere regels.BblIPLO
Nieuwe kozijnen zijn een flinke klus, maar het meeste regelwerk zit voor de eerste dag. Heb je een vergunning nodig? Zit er asbest in de oude kit? Wonen er vleermuizen in je spouw? En moeten er ventilatieroosters in? In dit artikel lopen we de stappen langs in de volgorde waarin je ze tegenkomt.
Stap 1: heb je een vergunning nodig?
De regels staan in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), artikel 2.29. Daarin staat welke bouwactiviteiten bij een woning geen omgevingsvergunning nodig hebben. Voor kozijnen zijn twee regels belangrijk.
Achterkant: een kozijn, kozijninvulling of gevelpaneel in de achtergevel, of in een zijgevel die niet naar openbaar toegankelijk gebied is gekeerd, is vergunningvrij. Dat geldt ook voor een gevel van een bijgebouw in het achtererf.Bbl
Voorkant: gewoon onderhoud, waarbij de detaillering en de vormgeving niet veranderen, is vergunningvrij.IPLO Verandert het uiterlijk wel, bijvoorbeeld de indeling, de profielen of de kleur, dan valt het niet onder die vrijstelling en moet het plan passen in de regels van het omgevingsplan van je gemeente.IPLO
Vergunning voor nieuwe kozijnen, in het kort
Situatie
Vergunning?
Achtergevel
Nee
Zijgevel, niet naar de straat
Nee
Voorgevel, uiterlijk blijft gelijk
Nee, als het gewoon onderhoud is
Voorgevel, uiterlijk verandert
Toets aan het omgevingsplan
Monument
Altijd eerst vragen
Bron: Bbl artikel 2.29 (geldend vanaf 24 september 2026) en IPLO, gelezen op 14 oktober 2026.
Woon je in een monument, dan gelden deze vrijstellingen niet. In een door het Rijk beschermd stads- of dorpsgezicht mag je alleen zonder vergunning werken aan de achtergevel als die niet naar openbaar gebied is gekeerd.IPLO Twijfel je, doe dan de vergunningcheck in het omgevingsloket of vraag het je gemeente.
Stap 2: check op asbest
Bij kozijnen en ruiten van voor 1994 kan asbesthoudende kit of stopverf zijn gebruikt. Dat zit tussen de ruit en het kozijn, en tussen het kozijn en de muur.MC Vraag het bedrijf dat de kozijnen vervangt om dit te controleren. Wil je zelf glas of kozijnen verwijderen, let er dan extra op.MC Weet je het vooraf, dan kun je het meenemen in de planning en in de offerte, in plaats van dat je er halverwege achter komt.
Stap 3: vleermuizen in de spouw
Heb je een spouwmuur zonder isolatie, dan kunnen vleermuizen via de naden naast je kozijnen in de spouw zitten. Die toegang mag je niet zomaar dichtmaken door nieuwe kozijnen te plaatsen. Dat valt onder de natuurbescherming in de Omgevingswet.MC
Bij houten kozijnen is een overzetkozijn een oplossing. Dat wordt over het bestaande kozijn geplaatst en houdt de naden aan de buitenkant open.MC Kijk in het omgevingsloket wat in jouw gemeente precies geldt.MC
Stap 4: denk aan ventilatie
Nieuwe kozijnen sluiten beter. Dat is goed voor je energierekening, maar je huis heeft dan wel gecontroleerde ventilatie nodig. Kijk daarom vooraf of je ventilatieroosters nodig hebt.MC
Illustratie (AI)
Balansventilatie: geen roosters nodig. Bij het vervangen kun je ze laten weghalen.MC
Mechanische afzuiging: roosters nodig voor de aanvoer van verse lucht.MC
Natuurlijke ventilatie: soms ook roosters nodig.MC
Neem je roosters, kies dan slimme roosters die reageren op de winddruk.MC Zet het rooster op de offerte, dan weet je zeker dat het in het kozijn wordt meegenomen.
Stap 5: kies kozijn, glas en bedrijf
Nu kies je wat er in de muur komt. Een kozijn met een U-waarde van maximaal 1,3, dubbele kierdichting en meerpuntssluiting.MC Bij het glas: HR++ of triple, afhankelijk van de kant waar het raam zit. Lees daarvoor HR++ of tripleglas en, voor het materiaal, kunststof kozijnen.
Nodig minstens twee bedrijven uit voor een gesprek bij je thuis. Isolatieglas kan worden geplaatst door glaszetters, aannemers, bouw-, klus- of isolatiebedrijven, en door bedrijven die gespecialiseerd zijn in kozijnen.MC Vraag glas met een KOMO- of KIWA-keurmerk.MC Wat een eerlijke prijs is, staat in kozijnen vervangen, kosten.
Stap 6: de plaatsing
Het vervangen zelf gaat snel. Een heel huis kan in 5 werkdagen nieuw glas en nieuwe kozijnen krijgen. Binnen blijft het meestal netjes: je verschuift wat meubels en maakt na afloop schoon.MC Let bij de oplevering op deze punten:
Naden dicht: tussen kozijn en muur, tussen glas en kozijn, en tussen het draaiende deel en het vaste kozijn. Kieren geven tocht en kosten energie.MC
Weldorpel: bij naar binnen draaiende ramen en deuren een goed afsluitende rand aan de onderkant, die regen tegenhoudt.MC
Grondverf op hout: wil je nieuwe houten kozijnen zelf aflakken, laat ze dan voor plaatsing 2 keer in de grondverf zetten.MC
Oude kozijnen weg: het bedrijf neemt ze mee. Vensterglas hoort niet in de glasbak, maar bij de glashandel of milieustraat.MC
Stap 7: subsidie aanvragen
Na de plaatsing heb je 24 maanden om ISDE-subsidie aan te vragen. Zorg dat de meldcode van het glas op de factuur staat en dat je een kozijnstaat of glasstaat hebt.RVO Alle bedragen en voorwaarden: subsidie voor kozijnen en isolatieglas, en kort in de gids subsidie en vergunning.
Veelgestelde vragen
Heb ik een vergunning nodig voor kozijnen aan de voorkant?
Niet als het gewoon onderhoud is en de detaillering en vormgeving niet veranderen. Verandert het uiterlijk wel, dan toetst de gemeente het aan het omgevingsplan.IPLO
Mag ik de kleur van mijn kozijnen veranderen?
Aan de achtergevel wel, die is vergunningvrij.Bbl Aan de voorkant verandert de vormgeving, dus doe eerst de vergunningcheck of vraag het je gemeente.IPLO
Hoe weet ik of er asbest in mijn kozijnen zit?
Bij kozijnen en ruiten van voor 1994 kan het in de kit of stopverf zitten. Laat het bedrijf het controleren voor het werk begint.MC
Kozijnen en deuren vervangen, Milieu Centraal (Kenniscentrum Duurzaam Leven). Laatst gewijzigd of gecontroleerd: 14 oktober 2026 (gelezen op 14 oktober 2026).